خانه / مشاوره و پرسش و پاسخ / موسیقی از دیدگاه اهل سنت

موسیقی از دیدگاه اهل سنت

پرسش:موسقی از نطراهل سنت حرام است اگرکسی میگوید موسقی حلال است بفرماید با دلایل ارائه کند؟

در جواب اين دوست عزيز بايد گفت:

 

فقهاي اسلام ازاعم ازسني و شيعه غنا را حرام وخواننده وشنونده آن را فاسق دانسته اند هم چنين به حرمت موسيقي لهوي وساخت و ساز و خريد و فروش آلات آن فتوا داده اند.

 

اين مطلب  درميان فقهاي اسلام اجماعي  بوده بلکه  يکي از ضروريات اسلام  مي باشد البته دراين مسئله اختلاف هاي جزئي  نيز وجود دارد و گروهي از فقهاي اهل سنت در صورتي  غنا و موسيقي را حرام مي دانند که با حرام ديگري همراه با مقدمه براي حرام  ديگر باشد ولي برخي  از فقهاي  اهل سنت و همه فقهاي  شيعه  قائل  به حرمت  ذاتي  غنا و موسيقي لهوي  هستند.

 

در ابتدا به آرا و فتاواي فقهاي  اهل سنت اشاره و سپس سخنان برخي از فقهاي  شيعه درباره حرمت  غنا موسيقي لهوي و الات آن بيان خواهد شد.

موسيقي و غنا از ديدگاه  فقهاي اهل سنت

اهل سنت  درباره حکم (غنا )اختلاف بسياري دارند و کمتر مسئله اي است که به اين اندازه مورد اختلاف فتاواي علماي اهل سنت   قرار گرفته باشد. دراين جا به برخي از نظريات آنان اشاره مي شود:

شغل خوانندگي و نوازندگي

درکتاب الموسوعه الفقهيه که از طرف اوقاف و شئوان اسلامي  کويت تنظيم و  منتشر  شده آمده است:

حنفي ها ، حنبلي ها وآن چه که از مذهب  مالکي استفاده مي شود گفته اند شغل قرار داد غنا و آواز  خواني به گونه اي که معيشت خود را به وسيله آن تامين کند حرام است وامام  شافي   گفته : هر زن يا مردي که غنا و اواز خواني را شغل خود  قرار دهد به   گونه اي که با آن معرو ف   گردد شهادتش در دادگاه  قبول نمي شود زيرا ان کار  لهوي است که شباهت به باطل  دارد و هر کسي  که اين  نوع کارها را  انجام دهد به  سفاهت و سقوط مرو ت منسوب مي گردد  اگرچه حرمت  آن معلوم نباشد

الموسوعه الفقهيه ج۳۱ص۲۹۶))

شنيدن غنا و موسيقي

درهمان کتاب درباره گوش دادن به غنا وموسيقي چنين آمده است:

همه فقها اسلام قائل شده اند که گوش  دادن به غنا درموارد زيرحرام است.

 

الف ) درصورتي که همراه با غنا زشت و حرام ديگري انجام گيرد

 

ب)احتمال دهد و ترس ازاين داشته باشد که گوش داد به غنا به فتنه اي مثل عشق ورز يدن به زن اجنبي يا پسر امرد (بي ريش  )ويا تحريک شهوت به سو ي زنا و امثال ان منجر  شود

 

ج)گوش دادن به غنا به ترک واجب  ديني  مثل نماز و ياترک  کار لازم دنيوي منجر شود ولي اگربه ترک مستحباتي مانند نماز  شب و امثال آن منجر گردد مکروه مي شود ولي اگر براي استراحت  روح و بدون   ضميمه ه اي فوق باشد علما درحکم   ان اختلاف کرده اند : جماعتي ان را ممنوع   و گروهي  مجاز دانسته اند: به ترتيب زير:

 

الف )عبدالله  بن مسعود (صحابي  بزرگ پيامبر )قائل به حرمت شده است هم چنين اکثر  علماي  عراق  از جمله :  ابراهيم نخعي ، عامر  شعبي ، حمادبن ابي سليمان ، سفيان نوري خنفي ها وبعضي  از حنبلي ها  قائل  به حرمت   شده اند

 

ب)شافعي ها ،  مالکي ها وبعضي ازحنبلي ها قائل به کراهت شده و گفته اند اگر کسي  به غناي زن نامحرم  گوش دهد کراهتش شديد تر است.

 

ج)عبدالله بن جعفر ، ع بدالله بن زبير  ، نغيره بن شعبه ، اسامه بن زيد  ، عمران بن حصين معاويه بن ابي سفيان وبرخي ديگر  از صحابه   ونيز عطا بن ابي  رباح  وبعضي  ديگر از  حنبلي ها از قبيل : ابوبکر  خلال و ابوبکر عبدالعزيز و نيز محمد غزالي  از شافعي ها قائل به اباحه شده و گفته اند: گوش دادبه غناي  خالي از محرمات ديگر حلال است

 

(الموسوعه الفقهيه ج۴ص۹۰-۹۱)

عبدالرحمان جزيري در کتاب الفقه علي المذاهب الاربعه ، نظر  مذاهب  چهارگانه اهل سنت ر ا درباره غنا وموسيقي به ترتيب زير نقل کرده است:

الف )شافعي : امام غزالي دراحيا  علوم الدين گفته است  : روايات ، دلالت برحلال بودن غنا ، رقص ودايره زدن دارد …..به شرط  اين که فتنه يا محظور  ديني برآن مترتب نباشد.

 

ب)حنفي ها گفته اند : غناي  حرام ان است که بر الفاظ حرام مانند توصيف زن معين  يا توصيف شراب بدگويي از مسلمان وامثال آنها مشتمل  باشد وگرنه حرام  نيست

 

ج)  مالکي ها : الات موسيقي  که نکاح  را آشکار مي سازد  مثل  طبل  ودايره بدون حلقه ، استعمال آنها تنها درباره نکاح جايز است بعضي از ا نها گفته اند : موسيقي تنها درمجلس  وليمه نکاح   مباح است وبعضي ديگر گفته اند:موسيقي درمجلس   عروسي عقد وهر مجلس سرور وشادي ديگر مباح است واختصاص به وليمه  نکاح  ندارد  اما غنافقط  رجز  خواندن با اهنگ غنا حلال  وبقيه حرام است

 

د) حنبلي ها:هيچ کدام از الات  موسيقي از قبيل : عود ، مزمار ، طبل ، رباب و امثال اينها حلال نيست اگر يکي از ابنها درمجلس  وليمه باشد اجابت دعوت ورفتن به ان مجلس  حلال نيم باشد اما غنا زيبا نمودن  صدا و ترنم ذاتا حلال است …..وبا اهنگ خواند قران مکروه مي باشد

 

الموسوعه الفقهيه  ج۲ص۴۲-۴۴)

نظريه غزالي

همان گونه که در کلام (عبدالرحمان  جزيري )آمده بود  امام محمد غزالي  شافعي از کساني است که به  مباح  بودن  موسيقي  وغنا  فتوا داده است

او در کتاب  احيا علوم الدين  بحثي  را تحت عنوان (کتاب  اداب السماع و الوجد)  مطرح  کرده و پس از اشاره  به اقوال مختلف بزرگان سنت درباره  (سماع  : شنيدن  موسيقي و غنا)ونقل  خواب  و روياي بعضي  از اهل سنت در تمجيد (سماع ) مي گويد:معناي  سخن کساني که مي گويند : سماع حرام است اين است که خداي تعالي مرتکب آن را عذاب مي کند و اين چيزي است که از طريق عقل و نقل نا شناخته است

زيرا شناخت شرعيا ت منحصر است به نص    و قياس وقتي که درباره چيزي نه نصي وجود  داشته باشد نه قياس  قول  به تحريم  ان باطل مي گردد و  ان عمل جز  مباحات خواهد بود ودرباره (سماع ) نيز هيچ نصي و قياسي  دلالت بر حرمت نمي کند

الموسوعه الفقهيه ج۲ص  ۴۳۱  (

ايشان براي اثبات مدعاي خود دلايلي اورده  انها واضح و اشکار است حتي برخي از انها توهين به مقام شامخ رسول خدا محسوب مي شود  ازجمله انها دو مورد  زير از غزالي است که به عنوان دليل برجواز   غنا و موسيقي نقل  کرده است :

الف )عايشه مي گويد(روزي دو کنيز   خواننده  درمنزل آواز  خواني مي کردند پيامبر  وارد شد  (اعتراضي  نکرد)خوابيد و صورت خود را پوشاند دراين حال ابوبکر  وارد شد و مرا از اين کار منع کرد  پيامبر صور ت خود را باز کر د وبه ابوبکر فرمود : بگذار بخوانند ايام عيد است

(احياءعلوم الدين ج۲ص۴۴۲)

ب)عايشه مي گويد: (عده اي از سودان امده بودند وبازي رقص وپاي   کوبي مي کردند پيامبر به من  فرمود  مي خواهي تماشا کني   ؟ گفتم : اري پيامبرمرا در  پشت خود  قرار داد به گونه اي که سرم را به شانه پيامبر گذارم و صورتم درکناراو قرار گرفتن ان قدر   تماشا کردم تا خسته شدم پيامبر فرمود: بس است ؟ گفتم اري  فرمود : پس  برو به خانه

احياءعلوم الدين ج۲ص۴۴۳ – ۴۴۴

خوانندگان عزيز ايا اين مطالب  اهانت به مقام شامخ  رسالت نيست؟

موارد حرمت  سماع از منظر غزالي

غزالي پس از اثبات عقيده خود(حليت غنا  و موسيقي )موارد  را استثنا کرده  و گفته است : در پنج  مورد  شنيدن   غنا و موسيقي دراثر عوارض جانبي حرام مي شود که عبارتنداز:

۱-  در صورتي که خوانند  زن اجنبي باشد که از گوش دادن به صداي  او خوف فتنه باشد پسر نوجوان بي ريش نيز همين حکم   را دارد.

۲-آلت موسيقي ، از الات شراب خواران و فاسقان باشد مانند  : مزمار ، ساز و طبل

۳- درکلام  اواز خوان چيزي باشد  که دروغ  ، فحش ، هجو محسوب  شود يا دروغ   به خدا و پيامبر يا صحابه  پيامبر ويا وصف  زن مشخصي  باشد

۴-    شنونده درحالتي باشد که شهوت براو غلبه کند مثل کساني که درعنوان جواني هستند گوش داد  آنان به غنا  يا موسيقي حرام است

۵-    شنونده يا خواننده ونوازندهان را شغل وبرنامه هميشگي خود قرار داد  به گونه اي که بيشتر وقت خود را در ان صرف  کند چنين کسي سفيه وشهادت او در دادگاه مردود است زيرا مداومت  برلهو  جنايت است همان گونه که گناه صغيره با اصرار و مداومت بران بيره مي گردد برخي از مباحات  نيز با مداومت بران تبديل به  گناه مي شود

احياءعلوم الدين ج۲ص-۴۵۱-۴۴۸ –

خلاصه نظيريات اهل  سنت

همان گونه که اشاره شد فقهاي اهل سنت درحکم  غنا بسي  اختلاف  نظر دارند  بر خي ان را مباح گروهي  ان را حرام و دسته اي ان را  مکروه مي دانند. آقاي سيد علي حسيني  در رساله  غنا از ديدگاه عامه از ابن حجر  هيثمي  نقل مي کند که ايشان درکتاب  کف الرعاع  مجموع اقوال  فقهاي اهل سنت را دريازده قول دسته بندي کرده است

۱-غنا حرام است اين نظريه  به ائمه اربعه  اهل سنت  وبسياري از فقها منسوب است.

۲-غنا  مکروه است نظريه ظاهرتر شافعي  احمد بن حنبل مالک  وابوحنيفه است وبسياري از شافعيان و حنبليان  براين نظريه اند فقيهان اهل بصره نيز ان را برگزيده اند.

۳-غنا  مباح است ابراهيم بن سعد  وعنبري ابن نحوي ، ابن عربي ، غزالي و  ماوردي در زمره  طرفداران اين نظريه اند  ابن حزم  رساله اي براي اثبات اين نظريه نگاشته است.

۴-بسياري آن حرام و کم آن مباح است برخي از شارحان منهاج  اين نظريه را پذيرفته اند و رافعي از سرخسي آن را گزارش کرده است

۵-خواندن و شنيدن غناحرام است جز براي کسي که در خانه اي تنها باشد  ابن حجر اين قول را از برخي شاگردان بغوي نقل کرده است.

۶-اگر مرد بر اي زن يا زن براي مردبخواند حرام است ونيز اگر با مسکري  همراه باشد يا دران افراط شود حرام است حلبي جرجاني از فقيهان برجسته شافعي بر اين نظريه بود.

جواز غنا مشروط به شرط زير است:

۷-فرصت  وعمر انسان را ضايع نکند ،خواننده مرد و يا محرم باشد کساني که در کوچه رفت و امد مي کنند صداي ان را نشوند وبا مکروهي همراه نباشد استاد ابو منصور اين فتوا را داده است

۸-اگر خوانندگي را کسب و وسيله معاش خود  قرار دهد وبا ان قرارداد ببندد حرام است استاابومنصور اين فتوا را از  شافعي نقل   کرده است

۹-اگر انسان در غنا نيت در ست وخيري داشته باشد مکروه نيست والا مکروه است  خوارزمي درکتاب کافي ان را اورده است

۱۰-اگر نيت کند که  با ان قلب خود را به سمت  طاعت الهي سوق  دهد در زمره طاعات  است واگر بخواهد غنا نيروي  بيشتري براي انجام  دادن گناه به وي ببخشد و وي را بر ارتکاب معصيت تقويت کند حرام است   ابن جزم وغزالي براين نظريه  اند

۱۱-اگر آوازي که مي خوانند به گونه اي باشد  که جز  احتمال حرمت دران راه ندارد حرام است واگر هم احتمال   حرمت وهم احتمال حليت درآن مي رود  حلال است برخي از شافيعان خراساني اين نظريه را پذيرفته اند و ابن حجر بران مهر تاييد زده است

ميراث فقهي ۱:غنا وموسيقي ج۳ص ۲۳۱۵

ديدگاه شيعه در مورد موسيقي وغنا

عموما فقهاي شيعه غنا را حرام و موسيقي را به دو قسم لهوي وغير لهوي تقسيم مي كنند كه موسيقي لهوي را حرام مي دانند.

ادله تحريم موسيقي لهوي از قرآن کريم

• الله سبحانه و تعالي مي فرمايد: {و من الناس من يشتري لهو الحديث ليضل عن سبيل الله بغير علم و يتخذها هزوا اولئک لهم عذاب مهين} (و از مردم هستند کساني که مي ستاند سخن بيهوده و لغو را تا بوسيله آن گمراه کند مردم را از راه خدا و آن را به تمسخر گيرد، به درستي که براي او عذابي خوار کننده [مهيا] است) [لقمان/۶]

عبدالله بن عباس رضي الله عنه مي فرمايد: “لهو الحديث همان غناست”.

مجاهد رحمه الله مي گويد: “لهو يعني طبل” (تفسير طبري)

همچنين حسن بصري رحمه الله مي گويد: “اين آيه درباره ترانه سرايي و آلات موسيقي نازل شده است” (تفسير ابن کثير)

ابن قيم رحمه الله مي گويد: “قول صحابه و تابعين در تفسير لهو الحديث به غنا کافي است و اين تفسير از ابن عباس و ابن مسعود [که از بزرگان علماي صحابه هستند] به ثبوت رسيده است. ابوالصهباء مي گويد از ابن مسعود درباره اين فرموده الله سبحانه و تعالي پرسيدم: {ومن الناس من يشتري لهو الحديث} گفت: “قسم به خداوند که معبودي به حق جز او نيست لهو الحديث يعني غنا ـ و سه بار اين قسم را تکرار کرد ـ “

همچنين از ابن عمر رضي الله عنهما به صحت رسيده که فرمود لهو الحديث همان غناست” (إغاثة الهفان)

حاکم نيشابوري در مستدرک خود درباره تفسير صحابي مي گويد: “جوينده علم بايد بداند که تفسير صحابي که خود شاهد نزول وحي و قرآن بوده نزد شيخين (بخاري و مسلم) به منزله حديث مسند است” امام ابن قيم در کتابش إغاثة اللهفان در باره اين قول حاکم مي گويد: “اگرچه اين سخن حاکم قابل نظر است (و مطلق نيست) اما بدون شک تفسير صحابه از تفسير بعد از آنها مقبولتر است زيرا آنها داناترين اين امت نسبت به تفسير کلام خداوند هستند که اين کتاب بر آنها نازل شد و آنها اولين کساني هستند در اين امت که مورد خطاب قرآن قرار گرفته و تفسير آن را قولا و عملا از رسول الله صلي الله عليه و سلم فراگرفته اند و آنان فصيحان واقعي عرب اند، براي اين تا جايي که امکان دارد از تفسير آنها چشم پوشي نمي شود.

الله سبحانه و تعالي مي فرمايد: {و استفزز من استطعت منهم بصوتک و أجلب عليهم بخيلک و رجلک و شارکهم في الأموال و الأولاد و عدهم و ما يعدهم الشيطان إلا غرورا} ( و از جا تکان بده هر کدام از آنها را که توانستي با صداي خود و حمله کن بر آنان با سربازان سواره و پياده خود و شريک شو با آنان در مال ها و فرزندانشان و به آنها وعده بده، و وعده نمي دهد شيطان آنها را مگر به دروغ)[إسراء/۶۴

در تفسير جلالين در تفسير کلمه استفزز آمده است”صدايت را مخفيانه براي فراخواندن به ترانه خواني و موسيقي و دعوت به هر معصيت ديگري به آنها برسان” همچنين ابن کثير و طبري اين قول را از مجاهد (شاگرد ابن عباس) نقل کرده اند. قرطبي در تفسيرش مي گويد: “آنچه در اين آيه ذکر شده دلالت بر تحريم آلات موسيقي و غنا و لهو دارد… و واجب است از هر آنچه صداي شيطان و يا فعلش است و هر آنچه آن را نيکو مي داند، دوري کرد.

• همچنين الله عزوجل مي فرمايد: {والذين لا يشهدون الزور و إذا مروا باللغو مروا کراما} (و آنانکه شاهد و ناظر تزوير و فريب نمي شوند و اگر از کنار لغو و بيهودگي عبور کنند، بزرگوارانه مي گذرند) [فرقان/۷۲

ابن کثير در تفسير اين آيه قولي را از محمد بن حنفيه (فرزند علي رضي الله عنه) نقل مي کند که گفت: زور (تزوير، دروغ) در اينجا به معني غنا است،

همچنين قرطبي و طبري از مجاهد نقل مي کنند که در مورد اين آيه ميگويد: {والذين لا يشهدون الزور} “يعني : کساني که به غنا [و موسيقي] گوش فرا نمي دهند”

و در تفسير طبري آمده است که: “ابوجعفر گفت: اصل تزوير يعني زيبا نشان دادن يک چيز و وصف آن به خلاف صفت واقعي اش تا جايي که در شنونده توهم ايجاد مي شود و آن را خلاف حقيقتش مي بيند… و غنا در اين وصف داخل است چون در آن مهارت آوازي [به همراه موسيقي] باعث مي شود شنونده از آن خوشش بيايد و به آن گوش فرادهد” (تفسير طبري) و همچنين امام طبري در مورد اين بخش آيه: {و إذا مروا باللغو مروا کراما} مي گويد: “و اگر از کنار باطل و بيهودگي گذر کنند و آن را بشنوند يا ببينند بزرگوارانه گذر مي کنند که در مورد برخي از مصاديق لغو و بيهودگي عبور بزرگوارانه يعني نشنيدن و گوش فراندادن، مانند غنا و موسيقي

ادله تحريم موسيقي از سنت نبوي شريف

رسول الله صلي الله عليه و سلم مي فرمايد: “صوتان ملعونان، صوت مزمار عند نعمة و صوت ويل عند مصيبة” (دو صدا نفرين شده اند: صداي آلت موسيقي هنگام نعمت و خوشي و صداي داد و بيداد هنگام مصيبت) [سند آن حسن است: السلسلة الصحيحة ۴۲۷]

• از رسول الله صلي الله عليه و سلم روايت شده که فرمود: “ليکونن في هذه الأمة خسف، و قذف، و مسخ، و ذلک إذا شربوا الخمور، و اتخذوا القينات، و ضربوا بالمعازف” (در اين امت خسف (فرورفتن در زمين و زلزله) و سنگباران و مسخ (تغيير چهره انسان به حيوان) رخ خواهد داد و آن هنگامي خواهد بود که مردم مشروب بنوشند و زنان خواننده برايشان بخوانند و بر آلات موسيقي بنوازند) [با مجموع طرقي که روايت شده است صحيح است: السلسلة الصحيحة ۲۲۰۳]

• رسول الله صلي الله عليه و سلم مي فرمايد: “إن الله حرم علي أمتي الخمر و الميسر و المزر و الکوبة و القنين و زادني صلاة الوتر” (خداوند بر امت من خمر و ميسر (قمار و امثال آن) و مزر (نوعي مشروب) و کوبه (طبل) و قنين (نوعي ساز) را حرام کرده و در عوض به من نماز وتر را داده است) [سند آن صحيح است: صحيح الجامع ۱۷۰۸] کوبه يعني طبل و قنين در لغت حبشه يعني تنبور [غذاء الألباب]

استفتئات از مراجع شيعه

۱-فرق بين موسيقي حلال از موسيقي حرام چيست؟ و آيا موسيقي کلاسيک حلال است ضابطه در شناخت اين موضوع چيست؟

آنچه که از ديدگاه عرف موسيقي قرين با لهو و طرب باشد که متناسب با مجالس لهو و باطل است، اين نوع از موسيقي حرام است و فرقي ندارد بين موسيقي کلاسيک و غيره و تشخيص اين موضوع به نظر عرفي مکلف برمي‏گردد، و اگر موسيقي داراي شرايط نباشد في النفسه اشکالي ندارد.

۲-مراد از موسيقي مطرب و قرين با لهو [ که موضوع از براي حرمت است ] چيست؟ و ملاک تشخيص اين نوع موسيقي از غير آن چگونه است؟

موسيقي مطرب قرين با لهو آن گونه از موسيقي است که نوعا انسان را از حالت طبيعي خارج مي‏سازد وبه سبب داشتن محتواي خاصي که متناسب با مجالس لهو و معصيت است و مرجع در تشخيص موضوع عرف است.

۳-غنا چيست؟ آيا فقط صداي انسان است يا اينکه صداهايي را هم که از آلات موسيقي برمي‏خيزد، شامل مي‏شود؟

مراد از غنا صداي انسان است اگر با ترجيع و گرداندن صدا در گلو و قرين با طرب و از خود بيخود شدن همراه باشد به گونه‏اي که متناسب با مجالس لهو و معصيت است و آوازخواني به اين شکل حرام است و استماع آن هم حرام، اما صداهاي حاصل از آلات موسيقي غنا محسوب نمي‏شود، اما اگر از آلات مخصوص لهو باشد يا بر صداي حاصل از آن عنوان موسيقي قرين با لهو و طرب صادق باشد آن هم حرام است.

۴-آياآموزش موسيقي و خصوصا سنتور جايز است و اگر اين آموزش موجب ترغيب و تشجيع ديگران باشد حکم چيست؟

استفاده از آلات موسيقي اگر به منظور اجراي سرودهاي انقلابي و مذهبي يا اجراي برنامه‏هاي مفيد و ارزشمند و امثال آن از اموري که غرض عقلايي بر آن مترتب است اشکالي ندارد به شرط آنکه مستلزم مفسده نباشد. و تعليم و تعلم براي اين غرض اشکال ندارد.اما ترويج موسيقي و اهتمام و اشتغال به آن با اهداف حکومت اسلامي منافات دارد و قيام به ترويج و نشر آن در مرکز تعليم سزاوار نيست خصوصا بين جوانان زيرا صلاحي در اين آموزش نمي‏باشد.

۵-آيا موسيقي سنتي و اصيل ايراني حرام است يا حلال؟

آنچه که عرفا از نوع موسيقي قرين با لهو و متناسب با مجالس معصيت باشد حرام است مطلقا چه ايراني باشد چه غير آن و چه از انواع موسيقي سنتي و اصيل باشد و چه نباشد.

۶-حکم استفاده از «دايره زنگي» براي زنان در مجالس عروسي چيست؟

بکارگيري آلات موسيقي جهت آوازه‏خواني به صورت موسيقي قرين با لهو و طرب جايز نيست ولي بعيد بنظر نمي‏رسد بکارگيري اين وسيله زماني که با آوازخواني در مجلس زفاف عروسي باشد.

۷-آيا جايز است زدن به ظروف و ادواتي که از آلات موسيقي محسوب نمي‏شود در محافل عروسي و اگر صدا به خارج از مجلس برود و در معرض سماع مردان قرار گيرد حکم چيست؟

ملاک نحوه استفاده از آن است اگر به صورت متداولي که در عروسيها به نحود تقليدي انجام مي‏شود تا مادامي که مفسده‏اي بر آن بار نشود و عرفا به آن، مجلس لهو نگويند اشکالي ندارد.

۸-درباب موسيقي عرفاني و اينکه آيا موسيقي موجب وصول و تقرب است يا خير؟

ايشان مي‏فرمايد: موسيقي از طرق وصول به پروردگار شمرده نمي‏شود، و اين مهم از خلال موسيقي بدست نمي‏آيد مضاف بر اينکه ترويج موسيقي و اهتمام و اشتغال به آن با اهداف حکومت اسلامي منافات دارد.

در سايه اين مباحث مي توان براي تعيين دقيق غناي حرام که از راه غور و تامل در منابع به نتايج ذيل رسيد:

آن غناء و آوازي حرام است که يکي از شرايط زير را دارا باشد:

۱ـ غناء و آوازي که به گونه لهو و لغو يا زور و باطل که با مجالس لهو مناسب دارد باشد.

۲ـ غناء و آوازي که در بردارنده الفاظ و مفاهيم پست و جنبه‏هاي شهواني باشد.

۳ـ غناء و آوازي که داراي لحن اهل فسوق و گناه باشد.

۴ـ صدا و آوازي که انسان را ازياد خدا دور بدارد.

۵ـ آوازي که همراه با معصيت باشد مانند آواز زن در حضور مردان نامحرم.

براساس آنچه آورديم به نظر نگارنده آوازهائي که بر اساس غرض صحيح و داراي سبک و شيوه متقن و متمايز از الحان اهل فسوق و شيوه‏هاي لهو و باطل باشد و مفاهيم را در برداشته باشد و روح جامعه را براي تخلّق به نيکي‏ها آماده کند و مفاهيم مذهبي و عقيدتي را با لطافت در قلبها جاي دهد و روحيه مقاومت و مبارزه با دشمنان وطن و مذهب را تقويت نمايد و جلوي تمايل و گرايش نسلها را به سوي آوازهاي فاسد و مفسد و آهنگهاي مهيج شهواني سد کند ،نه تنها هيچ‏گونه اشکال شرعي را به همراه ندارد بلکه بسيار خوب و پسنديده است..

انشاء اللّه‏ گامهاي استوارتر و مثبت‏تر و دقيق‏تر در اين راستا همسو با موازين شرعي و احکام اسلامي برداشته شود.

مطالب مرتبط:

مضرات موسيقي از ديدگاه اسلام

موسیقی حلال و حرام؟

آیا موسیقی از پایه حرام است!؟؟؟

من عاشق موسیقی هستم!

حالا که گوش دادن به موسیقی عادی شده چیکار کنیم:؟

بالاخره موسیقی خوبه یا بد؟؟!!

موسیقی ، محرمیت ، گفتگو بانامحرم ، تراشیدن ریش و ….

همچنین ببینید

معرفی و ثبت نام طرح تربیت مربی رشد

معرفی طرح تربیت مربی رشد ویژه فعالان فرهنگی و علاقمندان به کار با نوجوانان مقدمه ...

یک نظر

  1. سلام ممنون از مطالب خوبتون
    یه سوال داشتم
    ایا اهنگ و رقص زن برای شوهرش حرامه؟
    و اینکه اهنگ گوش بده و تمرین کنه و برقصه تا واسه همسرش قشنگ برقصه هم حرامه؟
    لطفا سوالمو جواب بدین؟

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *